Sztuka wyborów

blank

Ukończenie dobrej szkoły wyższej nie jest dziś wystarczającym warunkiem do osiągnięć zawodowych. W świecie dynamicznych zmian, rozwoju nowoczesnych technologii, rosnących wymagań rynkowych każdy z nas stoi przed wymogiem nieustannego rozwoju osobistego i zawodowego, szybkiego odnajdywania się w nowych warunkach, jak i adaptowania do nich. W konsekwencji konieczne jest zwrócenie się w kierunku idei kształcenia ustawicznego, czyli nieustające podnoszenie umiejętności i kwalifikacji w szerokim zakresie. Jest to istotny aspekt zarówno dla młodych, wkraczających na ścieżkę pracy, jak i dla osób mających już rozmaite doświadczenia zawodowe.

Na bazie doświadczeń i refleksji uczestników rozmaitych programów doradczych widoczne jest, jak istotna jest świadoma refleksja na temat własnych atutów, obszarów do rozwoju, pasji, zainteresowań, motywacji, wartości. W natłoku informacji bombardujących nas każdego dnia, w kontekście licznych obowiązków, wobec wysokich wymagań firm i niemal ”wyścigu do najlepszych posad”, nietrudno się pogubić. Na ową refleksję nie starcza czasu, siły czy nawet ochoty. Wymaga ona skupienia, wysiłku, jak i jest procesem. Wymaga konfrontacji z realiami. Trudno jest w natychmiastowy, uważny sposób jednorazowo dopowiedzieć na ważkie pytania: kim jestem? Co umiem najlepiej? Które z moich umiejętności są unikalne i dlaczego? Co dzięki nim wniosę w przyszłą pracę? Jaka to ma być praca i gdzie? Często zdarza się, że niezbyt poważnie podchodzi się do przemyśleń dotyczących siebie samego czy też inspiracji płynących z praktycznych rad i wskazówek osób doświadczonych. Za przykład niefrasobliwego podejścia podawana jest historyjka doświadczonego menedżera, nazwijmy go tutaj X, który był rozpatrywany pod kątem wprowadzenia go w nowe przedsięwzięcie: - Panie X, o jakie umiejętności poszerzył Pan swoje możliwości osobiste i zawodowe w ostatnich dwóch latach? -Trudno powiedzieć. - Czyta pan literaturę związaną z Pana zainteresowaniami, zawodem, obszarem działań? – Trochę czytam, ale tego jest tyle, że trudno się skupić na czymś konkretnym. Jestem w miarę na bieżąco – W jaki sposób ćwiczy pan swoje kompetencje w zakresie zarządzania? – Sądzę, że normalnie, jak każdy…Na żywym organizmie - A co to znaczy „jak każdy”? – Internet przeglądam, prasę, rozmawiam ze znajomymi menedżerami, resztę czasu pochłania praca. - A jak inwestuje Pan w siebie, swój rozwój jako menedżer? – Byłem na paru praktycznych warsztatach, ale już znam tematy, które są poruszane. – Trudno byłoby nawiązać z panem współpracę, bo nie rozwija się pan, nie ma w panu dążenia do ukierunkowania swoich wysiłków, nie widać zainteresowania żadnym przedsięwzięciem. Robi pan to, co musi i uznaje, że taki jest model i to wystarcza. Warto, żeby pan zweryfikował swój stosunek do własnego rozwoju, bo trudno panu będzie coś osiągnąć. Rzecz w tym, że pan X był dojrzałym człowiekiem i dopiero wtedy zreflektował się, że warto świadomie przeżywać życie i modyfikować swoje działania. Odmowa sprawiła, że postanowił „wziąć się za siebie”, określił swoje cele, zmodyfikował organizację czasu, przemyślał swoje zainteresowania i kierunki działań, zaczął się dokształcać. Zadał sobie także pytania:

  • W czym mogę być najlepszy? Co było przyczyną moich dotychczasowych osiągnięć? W jaki sposób mogę to dobrze wykorzystać?
  • Jakie są reguły, które wyznaczyłem sobie, bliskim i zespołom? Normy, których chcę przestrzegać i chcę, aby ode mnie ich wymagano? Jakie są zasady gry?
  • Jakie są moje związki? Jak jestem połączony z tymi, którzy dla mnie są ważni? Czy ich słucham? Czy oni to widzą? Po kilku latach zmienił swój profil działania i sam zaczął prowadzić programy rozwojowe, uznając, że jego pasją jest pomoc innym i ma ku temu interesujące kompetencje.
Przykład dotyczy osoby dojrzałej. Im wcześniej człowiek zacznie się nad sobą zastanawiać, tym większe są szanse na jego osiągnięcia w rozmaitych obszarach. Dla samego siebie i nieustannego budowania swojej przyszłości trzeba mądrze inwestować w siebie, mieć wiedzę o sobie, rozwijać się, być coraz lepszym w swoich unikalnych kompetencjach. Pasja, hobby to pole do popisu, nierzadko wpływające na wybór kolejnych kroków zawodowych. Aby dobrze inwestować pieniądze i czas na kształcenie, bardzo uważnie trzeba wybierać każdą szkołę, uczelnię, szkolenie. Mody były, są i będą. Kluczowe jest to, co Cię naprawdę interesuje, rozwinie, co od strony poznawczej, praktycznej może być pomocne pod kątem przyszłej pracy. Chcesz skupić się na rozwijaniu umiejętności posługiwania się językami obcymi? Pomyśl o językach innych niż te, na które zapisuje się większość. Myśl pod kątem swoich zainteresowań, zamysłu, planu, potencjalnych możliwości rysujących się dla osób ze znajomością danego języka. Pytaj doświadczonych osób, radź się, szukaj informacji. Dopiero potem decyduj. Zastanów się, po co zapisałeś się na kurs marketingowy dla nie-marketingowców? Dlatego, że chcesz poszerzyć wiedzę? Czy dlatego, że słyszałeś, że na takich specjalistów jest zapotrzebowanie? Rynek nasycił się tymi specjalizacjami, a Ty przestaniesz lubić pracę, którą podejmiesz na bazie przypuszczeń, trendów czy oczekiwań innych. Licz się z tym, że raczej wcześniej niż później taka praca opuści Ciebie, albo - Ty ją. Wybierz muzykę, jeżeli to Twoje wielkie hobby, także z myślą, że na pewnym etapie stanie się ona elementem Twojej pracy. Możesz zdecydować się na poszukiwania pracy w sektorze muzycznym. Może rozpoczniesz swoją działalność. Każda z decyzji warunkuje dalsze działania, np. poznawanie reguł w dużej firmie bądź uczęszczanie na kurs zarządzania własną firmą. Dróg działania jest sporo. Warto uczyć się bardzo wielu nowych rzeczy, jednak najważniejsze jest, aby robić to świadomie, posiadając plan i cele. Zastanów się więc, co jest Twoim celem, gdy podejmujesz rozmaite aktywności. Nudzisz się? Szukasz inspiracji? Chcesz zdobyć wiedzę? Poćwiczyć? Nie ma sprawy. Działaj jednak świadomie. Znając cel, będziesz dyscyplinował swoje myślenie i działania w kierunku zadań, które będą przybliżać Cię do celu. Przestaniesz rozpraszać uwagę na dziesiątki czynności, które w efekcie niewiele wniosą do Twojego życia. Chyba że świadomie na owe dziesiątki czynności się decydujesz, biorąc pod uwagę możliwe konsekwencje. Młodość jest niecierpliwa. Wielu młodych ludzi chciałoby coraz szybciej widzieć efekty swoich poczynań. Sęk w tym, że nierzadko na wymierne efekty trzeba poczekać. Nigdzie nie jest powiedziane, że człowiek na pewno będzie pracować w swoim zawodzie, że w danej firmie przepracuje x lat. Świetnie robić plany. Warto mieć na uwadze także plany awaryjne czy też – działania alternatywne. Błędem często popełnianym przez studentów czy absolwentów jest przekonanie, że przyszłość zapewni im praca w korporacji. To skrót myślowy czy też stereotyp. Korporacja bez wątpienia może być i ciekawym miejscem na start, i na zdobywanie nowych doświadczeń, i na przejście kolejnych szczebli, i na ścisłe związanie z nią swojej drogi zawodowej. Wiele zależy od tego, jakie wartości są istotne dla osoby, jakie są jej atuty i pasje, czego osoba szuka w najbliższych latach. Starając się wykreować na osobę, którą się nie jest, a która, we własnym odczuciu, wpisze się w model oczekiwany przez daną korporację, można szybko poczuć się wyeksploatowanym. Dlatego też bardzo uważnie trzeba określić swój cel: Chcę zdobyć rozeznanie, jak pracuje się w korporacji? Chcę mieć ciekawy punkt w CV? Chcę związać najbliższe x lat z tą firmą? Czy ścieżka, która jest możliwa, leży w moim zasięgu? Jakim kosztem? Czy na pewno wpisuję się w kulturę firmy? Chcę to sprawdzić na sobie? Jaki mam pomysł na siebie, gdy nastąpi zmiana? Nastawiam się na ciężką pracę, bo…? Warto działać świadomie. Każda decyzja pociąga konsekwencje mające przełożenie na dalsze życie. Coraz częściej na pewnym etapie życia człowiek zmienia zawód. Po 1989 roku zmieniło zawód kilka milionów Polaków. W programach doradczych można poznać wiele osób, które niemal przewróciły swoje życie zawodowe do góry nogami. Osoby wróciły do swoich pasji, do pomysłów, które kiedyś chodziły im po głowie. Humanista otworzył firmę i doradza klientom w zakresie projektowania terenów zielonych. Było to możliwe, bo pasjonował go ten temat. Przez lata zbierał informacje, nowinki, dokształcał się w tym zakresie, dla siebie, dla frajdy. Czerpał z tego wiele energii. Marketingowiec z branży farmaceutycznej dzisiaj pożytkuje swoją wiedzę prowadząc dynamiczne szkolenia w jednej z europejskich firm szkoleniowych. Połączył swoje doświadczenia praktyczne, pasję dzielenia się wiedzą z atutami sprawnego wykładowcy, które szlifował w trakcie licznych prezentacji zawodowych oraz na szkoleniu trenerskim. Były przedstawiciel medyczny zrezygnował z awansu na wyższe stanowisko i rozpoczął nowy rozdział zawodowy - prowadzi projekty rekrutacyjne, wyszukując osoby z potencjałem na stanowiska reprezentantów. Lingwistka świetnie sprawdzająca się w charakterze asystentki, posiadająca ogromne zamiłowanie do zagadnień związanych z rozwojem personelu, zdecydowała się na ścieżkę alternatywną, rozpoczynając współpracę przy projektach doradczych i próbując sił w firmie konsultingowej. Ukończenie dodatkowych szkoleń czy kursów zawodowych może być niewystarczające do zdobycia nowej pracy, niemniej w połączeniu z pasjami i unikalnymi talentami będzie to baza ukierunkowująca poszukiwania i poszerzająca kompetencje. Ogromną potrzebą jest rozwijanie umiejętności osobistych, doskonalenie umiejętności „miękkich”, społecznych (komunikacja, kierowanie rozwojem własnym, działanie w stresie, rozumienie ludzi). Jeżeli chcesz, aby Twoje działania przynosiły efekty, działaj z głową. Planuj swoje wykształcenie, swoje kolejne kroki, obserwuj kierunek zmian wkoło. Bądź otwarty na nowe doświadczenia, ale wybieraj je uważnie. Nie bierz wszystkiego, „co popadnie”. Myśl, myśl, myśl. Myśl, co lubisz, w czym się sprawdzasz, jakich umiejętności i wiedzy Ci brakuje, jakie zawody będą poszukiwane. Możesz studiować kierunek techniczny, ale wiesz, że drzemią w Tobie pokłady handlowca. Rozwijaj się więc i w tym kierunku, buduj „siebie”, bazując na swoich atutach oraz rozwijając obszary, które będą dla Ciebie profitować Przestań myśleć jedną ścieżką, jednym schematem.

Zagadnienia: kompetencje, Rozwój, motywowanie print